بازار های جهانی تحت تاثیر تهدیدهای جدید تجاری آمریکا قرار گرفته اند و پافشاری اتحادیه اروپا در برابر خواسته ترامپ برای خرید گرینلند، ابعاد تازه ای به جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا بخشیده است که منجر به افت شاخص های سهام و تلاطم در بازارهای ارز دیجیتال و انرژی شده است.
به روزرسانی بازار آسیا: بازارها نگرانند چون اتحادیه اروپا در برابر تعرفه های اضافی 10 درصدی ترامپ برای 8 کشور اروپایی بر سر موضوع گرینلند کوتاه نمی آید و این وضعیت به بحث جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا دامن زده است.
روند کلی و تحولات و جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا
دوباره تعرفه ها در صدر اخبار قرار گرفته اند. تحلیل بازار جهانی نشان می دهد که تعرفه ها، بازدهی اوراق و تردید سرمایه گذاران بار دیگر به محرک اصلی نوسانات تبدیل شده اند. پرزیدنت ترامپ تهدید کرده که به دلیل «سفر به گرینلند با اهداف نامشخص»، 10 درصد تعرفه اضافی روی کشورهای دانمارک، نروژ، سوئد، فرانسه، آلمان، بریتانیا، هلند و فنلاند وضع می کند. این اقدام جدید، بخش دیگری از تشدید جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا است. قرار است این تعرفه ها از 11 خرداد 1405 به 25 درصد افزایش پیدا کنند، «تا زمانی که توافقی برای خرید کامل و تمام عیار گرینلند حاصل شود.» ترامپ دلیل اصلی خود را ساخت «گنبد» (سپر موشکی محافظتی آمریکا) اعلام کرد.
روز یکشنبه، 8 کشور اروپایی مورد نظر بیانیه ای رسمی در واکنش منتشر و بار دیگر تاکید کردند که در همبستگی کامل با پادشاهی دانمارک و مردم گرینلند هستند. آن ها اضافه کردند که تعرفه های ترامپ روابط بین دو سوی اقیانوس اطلس را تضعیف می کند و خطر یک مارپیچ نزولی خطرناک را به همراه دارد. این موضع گیری نشان از پیچیدگی های جدید در جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا دارد.
لازم به یادآوری است که توافق تجاری 15 درصدی تعرفه بین آمریکا و اتحادیه اروپا هنوز به طور رسمی توسط اتحادیه اروپا تصویب نشده است. همچنین، نکته قابل توجه این است که ایرلند شمالی تصمیم گرفت همراه با بریتانیا این بیانیه را امضا نکند و آن را «امروز کمی زودهنگام» دانست. ماکرون، رئیس جمهور فرانسه، خواستار فعال شدن ابزار «ضد اجبار» اتحادیه اروپا شده که هنوز از آن استفاده نشده، در حالی که کلینگ بایل، وزیر دارایی آلمان، گفت که «از خط قرمز عبور شده».
معاملات آتی سهام آمریکا در زمان بازگشایی بین 0.8- تا 1.1- درصد بود و معاملات آتی DAX در آلمان وضعیت بدتری داشت (1.3- درصد). نیکی 0.5- درصد افت کرد اما کاسپی موفق شد با کمی افزایش به رکورد جدیدی برسد.
بیت کوین 2.9- درصد و اتریوم 3.6- درصد به دنبال تحولات گرینلند افت کردند.
مقامات اتحادیه اروپا و مرکوسور آمریکای لاتین بالاخره بعد از 25 سال مذاکره، قرارداد تجارت آزاد (FTA) رسمی شان را امضا کردند، اما احتمالا تصویب در پارلمان اروپا بحث برانگیز و با اختلاف کمی باشد.
شیب دار شدن منحنی بازدهی ژاپن؛ بازدهی اوراق 10 ساله قرضه دولتی ژاپن (JGB) با 3.5 واحد پایه افزایش به 2.215 درصد رسید که بالاترین میزان از بهمن 1377 است. منحنی بازدهی در سررسیدهای بلندمدت (20، 30 و 40 ساله) با 6 واحد پایه افزایش، شیب بیشتری پیدا کرد.
اعتراضات در ایران با وجود سرکوب شدید توسط مقامات ایرانی ادامه یافت؛ گزارش شده که آن ها حدود 5,000 شبه نظامی اسلام گرا را از عراق، افغانستان و پاکستان برای عقب راندن معترضان به خانه هایشان آوردند. (باید دید که آیا نفت خام WTI در سطوح کمی پایین تر از 60 دلار در زمان بسته شدن معاملات جمعه باقی می ماند یا نه).
شانس افزایش نرخ بهره بانک مرکزی ژاپن (BOJ) تا فروردین/اردیبهشت در قراردادهای OIS شبانه جمعه به 62 درصد در مقابل 54 درصدِ روز قبل رسید و برای خرداد/تیر به 86.5 درصد در مقابل 82 درصدِ روز قبل افزایش یافت.
امشب در ژاپن منتظر تایید جزئیات انتخابات زودهنگام مجلس نمایندگان توسط نخست وزیر تاکایچی هستیم که انتظار می رود 19 یا 26 بهمن باشد. خودِ تاکایچی گزارش شده که دارد تعلیق مالیات بر فروش مواد غذایی را قبل از انتخابات بررسی می کند [که رقبای او را از نظر آمادگی غافلگیر کرده، همان طور که از ادغام عجولانه حزب اصلی مرکز-چپ CDP با شرکای ائتلافی سابق LDP، یعنی کومیتو، مشخص است].
محموله های تراشه H200 انویدیا به چین که وضعیت نامشخصی داشت، دوباره متوقف شد؛ گزارش ها حاکی از آن است که تامین کنندگان تراشه H200 تولید را بعد از اینکه اداره گمرک چین جلوی ورود این تراشه های هوش مصنوعی را به چین گرفت، متوقف کردند.
مجمع جهانی اقتصاد (WEF) امسال در داووس (30 دی تا 4 بهمن) با حضور هیئت بزرگی از آمریکا به رهبری پرزیدنت ترامپ، بسنت وزیر خزانه داری، لاتنیک وزیر بازرگانی، روبیو وزیر امور خارجه، گریر نماینده تجاری، رایت وزیر انرژی، ساکس تزار هوش مصنوعی و ارز دیجیتال، ویتکوف فرستاده ویژه و بقیه، حساسیت بیشتری دارد. ترامپ قرار است روز چهارشنبه 1 بهمن در این مجمع سخنرانی کند که پیش بینی می شود یک سخنرانی با موضوعات اقتصادی، تجاری و انرژی با شعار «اول آمریکا» باشد.
کاخ سفید در حال بررسی یک فرمان اجرایی برای اجرای طرح پیشنهادی ترامپ مبنی بر سقف 10 درصدی نرخ بهره کارت های اعتباری است، اما ممکن است با درخواست از رگولاتورها برای تسهیل برخی استانداردهای نقدینگی جهت همراه کردن صادرکنندگان کارت، فضا را تلطیف کند.
ضربه دیگری به اعتبار گزارش های وال استریت ژورنال در زمان های اخیر وارد شد؛ ترامپ گزارش های WSJ را که گفته بود او پست ریاست فدرال رزرو را به جیمی دایمن، مدیرعامل جی پی مورگان پیشنهاد داده، رد کرد که بعدا توسط خود دایمن هم تایید شد. ترامپ همچنین از این فرصت استفاده کرد و گفت که قصد دارد از جی پی مورگان به دلیل بستن حساب های بانکی اش (debanking) بعد از حادثه 17 دی 1399 شکایت کند.
گزارش های سود شرکت های بزرگ آمریکایی در این هفته شامل DHI، MMM، NFLX، UAL، HAL، JNJ، TRV، ABT، GE، PG، COF، CSX، INTC و SLB است.
همچنین تصمیم نرخ بهره بانک مرکزی ژاپن (BOJ) در این جمعه، 3 بهمن، به علاوه تصمیم احتمالی دیوان عالی آمریکا (SCOTUS) در مورد تعرفه های IEEPA و سخنرانی لیسا کوک، عضو هیئت مدیره فدرال رزرو در چهارشنبه 1 بهمن در پیش است.
تعطیلات آسیا در این هفته
دوشنبه 29 دی تعطیلی بازار آمریکا.
سرخط اخبار، داده های اقتصادی و تاثیرات جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا
استرالیا/نیوزیلند
شاخص ASX 200 با 0.2- درصد در 8890 باز می شود.
تورم ماهانه موسسه ملبورن استرالیا در ماه دسامبر: 1.0 درصد در مقابل 0.3 درصد قبلی؛ سالانه: 3.5 درصد در مقابل 3.2 درصد قبلی.
سخنرانی سالانه نخست وزیر نیوزیلند، لوکسون: اقتصاد در حال بهبودی است و سال 1405 سال درخشان تری خواهد بود – مطبوعات مالی.
چین/هنگ کنگ
هانگ سنگ با 0.8- درصد در 26,641 باز می شود؛ شاخص ترکیبی شانگهای با 0.3- درصد در 4,090 باز می شود.
رشد تولید ناخالص داخلی (GDP) سه ماهه چهارم چین (فصلی): 1.2 درصد در مقابل 1.1 درصد پیش بینی شده؛ (سالانه): 4.5 درصد در مقابل 4.5 درصد پیش بینی شده.
خرده فروشی چین در ماه دسامبر (سالانه): 0.9 درصد در مقابل 1.0 درصد پیش بینی شده (کمترین رشد از آذر 1401).
تولیدات صنعتی چین در ماه دسامبر (سالانه): 5.2 درصد در مقابل 5.0 درصد پیش بینی شده.
دارایی های ثابت شهری چین از ابتدای سال تا دسامبر (سالانه): 3.8- درصد در مقابل 3.1- درصد پیش بینی شده.
سرمایه گذاری در بخش املاک چین از ابتدای سال تا دسامبر (سالانه): 17.2- درصد در مقابل 16.5- درصد پیش بینی شده.
نرخ بیکاری بر اساس نظرسنجی در چین در ماه دسامبر: 5.1 درصد در مقابل 5.2 درصد پیش بینی شده.
NBS [آژانس آمار چین]: به تضاد بین عرضه و تقاضا که همچنان برجسته است اشاره کرد.
قیمت مسکن های نوساز چین در ماه دسامبر (ماهانه): 0.4- درصد در مقابل 0.4- درصد قبلی.
گفته شده چین شرایط پیش پرداخت برای وام های املاک تجاری را کاهش می دهد؛ ارتقای اقدامات حمایتی برای تقویت پتانسیل شرکت های کوچک و متوسط (SME) – مطبوعات مالی (به روزرسانی).
چین و کانادا توافقنامه ارز دوجانبه را برای 5 سال دیگر تمدید کردند – این اقدام به دنبال دیدار نخست وزیر کارنی و نخست وزیر لی و امضای قرارداد تجاری صورت گرفت.
(آمریکا) گریر، نماینده تجاری آمریکا: تصمیم کانادا برای تعیین سهمیه 49 هزار واحدی برای خودروهای برقی چین مشکل ساز است – CNBC [به روزرسانی آخر هفته].
(کانادا) نخست وزیر کانادا، کارنی: به توافق تجاری مقدماتی با چین رسیدیم؛ کانادا اجازه ورود حداکثر 49 هزار خودروی برقی چینی را به بازار داخلی با نرخ تعرفه 6.1 درصد می دهد؛ برای محافظت از ثبات زنجیره تامین جهانی – نظرات از پکن [به روزرسانی آخر هفته].
کمیسیون تنظیم مقررات اوراق بهادار چین: انجام تنظیمات ضدچرخه ای در زمان مناسب [به روزرسانی آخر هفته].
گزارش شده که تامین کنندگان تراشه H200 انویدیا تولید را بعد از اینکه اداره گمرک چین جلوی ورود این تراشه های هوش مصنوعی را به چین گرفت، متوقف کردند – FT [به روزرسانی آخر هفته].
بانک مرکزی چین (PBOC) نرخ مرجع یوان را تعیین کرد: 7.0051 در مقابل 7.0078 قبلی (قوی ترین سطح از 28 اردیبهشت 1402).
عملیات بازار باز بانک مرکزی چین (OMO): تزریق 158 میلیارد یوان؛ تزریق خالص 72 میلیارد یوان در مقابل 53 میلیارد یوان قبلی.
ژاپن
نیکی 225 با 1.0- درصد در 53,385 باز می شود.
سفارشات ماشین آلات اصلی ژاپن در ماه نوامبر (ماهانه): 11.0- درصد در مقابل 5.1- درصد پیش بینی شده؛ (سالانه): 6.4- درصد در مقابل 4.9+ درصد پیش بینی شده.
شاخص صنعت ثالث ژاپن در ماه نوامبر (ماهانه): 0.2- درصد در مقابل 0.0 درصد پیش بینی شده.
تولیدات صنعتی نهایی ژاپن در ماه نوامبر (ماهانه): 2.7- درصد در مقابل 2.6- درصد مقدماتی؛ (سالانه): 2.2- درصد در مقابل 2.1- درصد مقدماتی.
گفته شده نخست وزیر ژاپن، تاکایچی، از چین خواسته که از اقتصاد به عنوان فشار استفاده نکند – مطبوعات ژاپن.
ژاپن 3.3 تریلیون ین در مقابل 3.3 تریلیون ین اعلام شده در اسناد 12 ماهه فروخت؛ میانگین بازدهی: 0.9693 درصد در مقابل 0.8627 درصد قبلی.
نظرسنجی فصلی بانک مرکزی ژاپن: 83.0 درصد از خانوارهای ژاپنی انتظار دارند تورم 5 سال بعد افزایش پیدا کند در مقابل 84.8 درصد قبلی.
(ایتالیا) نخست وزیر ایتالیا، ملونی: همسویی با نخست وزیر ژاپن، تاکایچی را تایید کرد؛ تحکیم محور جدید ایتالیا-ژاپن – نظرات در سفر رسمی به ژاپن (به روزرسانی).
وزیر دارایی ژاپن، کاتایاما: گفتگوی من با اوئدا، رئیس بانک مرکزی ژاپن، خیلی خوب بوده [به روزرسانی آخر هفته].
بانک مرکزی ژاپن تصمیم گرفت دستورالعمل های واگذاری ETF و J-Reit را اجرا کند؛ اجرای سیاست جدید واگذاری ETF در 29 دی [دوشنبه] – مطبوعات [به روزرسانی آخر هفته].
گزارش شده که نخست وزیر ژاپن، تاکایچی، تعلیق مالیات بر فروش مواد غذایی را قبل از انتخابات زودهنگام بررسی می کند – مطبوعات [به روزرسانی آخر هفته].
کره
کاسپی با 0.2- درصد در 4,829 باز می شود.
رگولاتور مالی کره جنوبی (FSC) برای بهبود وضعیت مالی تعاونی های اعتباری MG Community Credit Cooperatives اقدام می کند – مطبوعات (به روزرسانی).
رئیس جمهور کره، لی: تفاهم نامه ای (MOU) برای زنجیره های تامین تراشه، هوافضا و هوش مصنوعی با نخست وزیر ایتالیا، ملونی امضا کرد – بیانیه دفتر ریاست جمهوری.
سایر نقاط آسیا
تایوان 35 میلیارد دلار تایوان در مقابل 35 میلیارد اعلام شده در گواهی های سپرده 2 ساله (NCDs) فروخت: میانگین بازدهی: 1.234 درصد در مقابل 1.206 درصد قبلی.
آمریکای شمالی و ابعاد جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا
(آمریکا) پرزیدنت ترامپ: ساخت بورس اوراق بهادار نیویورک در دالاس یک اتفاق «غیرقابل باور» بد برای نیویورک است – مطبوعات مالی.
پرزیدنت ترامپ: حالا وقتش هست و انجام خواهد شد (اشاره به قرارداد گرینلند) – پست در Truth Social.
(اتحادیه اروپا) پرزیدنت ترامپ 10 درصد تعرفه بر 8 کشور اروپایی وضع می کند که از 12 بهمن اجرایی می شود. این اقدام تازه در قالب جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا، تا زمانی که توافقی برای فروش گرینلند به آمریکا حاصل نشود ادامه دارد؛ تعرفه در 11 خرداد به 25 درصد افزایش می یابد – Truth Social (به روزرسانی آخر هفته).
آنتروپیک: گفته شده مایکروسافت و انویدیا تا 15 میلیارد دلار در این شرکت سرمایه گذاری کردند؛ سکویا هم سرمایه گذاری بزرگی را هدف قرار داده؛ شرکت قصد دارد 25 میلیارد دلار با ارزش 350 میلیارد دلار جمع آوری کند – FT (به-روزرسانی).
(آمریکا) کاخ سفید استفاده از فرمان اجرایی برای اجرای طرح ترامپ جهت سقف گذاری نرخ بهره کارت های اعتباری را بررسی می کند؛ ممکن است برخی استانداردهای نقدینگی را برای همراه کردن بانک ها تسهیل کند – مطبوعات [به روزرسانی آخر هفته].
(آمریکا) مقامات می گویند پنتاگون در حال آماده سازی 1,500 سرباز برای استقرار احتمالی در مینه سوتا است – واشنگتن پست [به روزرسانی آخر هفته].
ماسک، مدیرعامل تسلا: طراحی تراشه AI5 ما تقریبا تموم شده و AI6 در مراحل اولیه است؛ هدف گذاری برای یک چرخه طراحی 9 ماهه.
ترامپ می گوید قصد دارد از جی پی مورگان به خاطر «قطع خدمات بانکی اش» شکایت کند؛ می گوید گزارش روز چهارشنبه WSJ مبنی بر اینکه ترامپ پست ریاست فدرال رزرو را در اوایل سال 2025 به جیمی دایمن پیشنهاد داده، دروغ است – Truth Social؛ پیگیری: دایمن، مدیرعامل جی پی مورگان ادعای ترامپ را تایید کرد و گفت هرگز از او خواسته نشده که رئیس فدرال رزرو بشود [به روزرسانی آخر هفته].
(آمریکا) بسنت، وزیر خزانه داری: تعداد کاندیداهای پست ریاست فدرال رزرو به 4 نفر رسیده؛ انتظار می رود تصمیم درباره ریاست فدرال رزرو قبل از داووس یا به محض بازگشت گرفته شود؛ فدرال رزرو به مقداری «اصلاح» نیاز دارد – مصاحبه فاکس بیزنس [به روزرسانی آخر هفته].
(آمریکا) جفرسون از فدرال رزرو (دارای حق رای): انتظار دارد تورم به مسیر خودش به سمت هدف 2 درصدی برگردد؛ بیکاری را تا سال 1405 ثابت می بیند [به روزرسانی آخر هفته].
(کانادا) نخست وزیر کانادا، کارنی: با «شورای صلح» ترامپ برای غزه در سطح کلی موافقت کردیم؛ جزئیات در حال بررسی است – مطبوعات مالی [به روزرسانی آخر هفته].
روندهای هفتگی بار هوایی WorldACD (هفته 2): تقاضا بعد از رکود معمول پایان سال، دوباره افزایش یافت (به روزرسانی آخر هفته).
اروپا و پیامدهای جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا
(بریتانیا) قیمت مسکن Rightmove در ماه ژانویه (ماهانه): 2.8+ درصد در مقابل 1.8- درصد قبلی؛ (سالانه): 0.5 درصد در مقابل 0.6- درصد قبلی.
(ایران) پزشکیان، رئیس جمهور ایران: هرگونه حمله به رهبر معظم (خامنه ای) باعث جنگ تمام عیار خواهد شد – پست در X.
(ایرلند) مارتین، نخست وزیر ایرلند: بررسی ابزار ضد اجبار اتحادیه اروپا در واکنش به آخرین تهدیدات تعرفه ای آمریکا «امروز» کمی زودهنگام است – مطبوعات مالی.
(اتحادیه اروپا) بیانیه مشترک دانمارک، فنلاند، فرانسه، آلمان، هلند، نروژ، سوئد و بریتانیا: ما در همبستگی کامل با پادشاهی دانمارک و مردم گرینلند ایستاده ایم – مطبوعات مالی.
(اتحادیه اروپا) رهبران اروپایی به تعرفه های مرتبط با گرینلند ترامپ واکنش نشان دادند و فرضیه او را رد کردند. این تحولات نشان دهنده ابعاد جدیدی از جنگ تعرفه ای ترامپ اروپا است [به روزرسانی آخر هفته].
(آلمان) رئیس موسسه اقتصادی آلمان DIW: تشدید تضاد تجاری به اقتصاد آلمان ضربه سختی می زند، عدم اطمینان ایجاد می کند و صادرات را بیشتر ضعیف می کند [به روزرسانی آخر هفته].
مقامات اتحادیه اروپا و مرکوسور آمریکای لاتین (بالاخره) قرارداد تجارت آزاد رسمی را امضا کردند؛ به دنبال 25 سال مذاکره؛ هنوز با موانع تصویب روبرو است – مطبوعات مالی (به روزرسانی).
سطوح تا ساعت 01؛20 به وقت منطقه زمانی شرقی
نیکی 225: 0.7- درصد؛ ASX 200: 0.3- درصد؛ هانگ سنگ: 1.0- درصد؛ شاخص ترکیبی شانگهای: 0.4+ درصد؛ کاسپی: 1.7+ درصد.
معاملات آتی سهام S&P500: 0.9- درصد؛ نزدک 100: 1.2- درصد؛ DAX: 1.1- درصد؛ FTSE100: 0.4- درصد.
تنش های تجاری اخیر میان ایالات متحده و اروپا در کنار نوسانات نرخ بهره در ژاپن و چالش های عرضه تراشه به چین، فضای پیچیده ای را برای سرمایه گذاران در سال پیش رو ترسیم کرده است. واکنش متحد کشورهای اروپایی به فشارهای تعرفه ای و تداوم رقابت های تکنولوژیک، نشان دهنده تغییرات ساختاری در روابط اقتصادی بین الملل است که نیازمند رصد دقیق داده های اقتصادی و تحرکات سیاسی در هفته های آتی خواهد بود.
EU not backing down on Trump 10% extra tariffs on eight European nations over Greenland