- گرینلند در تیررس ترامپ.
- آیا گرینلند برای سرمایه گذارها لقمه ی بزرگتر از دهان است؟
- سه خطر برای بازارهای مالی.
- آیا اتحادیه اروپا واقعا از ابزار ACI علیه آمریکا استفاده می کنه؟
- آیا ترامپ طبق معمول کوتاه میاد؟
- رونق سهام های دفاعی با چراغ سبز ترامپ.
- ترامپ در داووس به روی صحنه میره.
- چطوری در این فضای پرخطر ژئوپلیتیک فعالیت کنیم.
- رای دیوان عالی در مورد تعرفه ها در راه است.
- تهدید تعرفه ای آمریکا می تونه اقتصاد بریتانیا رو به رکود ببره.
- تهدید هوش مصنوعی برای سهام های تکنولوژی.
- رویدادهای مهم: داده های بریتانیا و شروع فصل گزارش های سوددهی شرکت های تکنولوژی.
یک هفته ی دیگه و یک حرکت تازه از طرف رئیس جمهور ترامپ که بازارهای مالی باید هضمش کنن. رئیس جمهور ترامپ یک تعرفه ی 10 درصدی برای متحدان کلیدی اروپایی و بریتانیایی وضع کرده، چون اونا برای محافظت از گرینلند در برابر الحاق به چین، روسیه یا آمریکا، به اونجا نیرو فرستادن. سهام ها در آسیا همگی افت کردن و معاملات آتی بازارهای سهام اروپا و آمریکا هم در ابتدای هفته نزولی هستن. طلا و نقره در حال اوج گرفتن هستن و هر دو امروز صبح به رکوردهای بی سابقه ای رسیدن؛ دلار هم به طور کلی ضعیف شده. همه ی این ها نشون دهنده ی اینه که بازارها در چنگال ترس از ریسک گرفتار شدن و همه منتظرن ببینن وضعیت تعرفه های ترامپ و گرینلند به کجا ختم میشه.
تعرفه های ترامپ و گرینلند: گرینلند در تیررس
آخرین اقدام در مورد تعرفه ها روز شنبه در یک پست طولانی و پراکنده در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» از طرف رئیس جمهور اعلام شد. اون گفت که نرخ تعرفه رو در خرداد یا تیر 1405 به 25 درصد افزایش میده تا زمانی که آمریکا موفق بشه «گرینلند رو بخره». اما یک مشکل وجود داره: طبق گفته ی خودِ مردم گرینلند، این سرزمین فروشی نیست. این وضعیت پیچیده ی تعرفه های ترامپ و گرینلند نشان دهنده ابعاد جدیدی در روابط بین الملل است. گرینلند یک قلمرو خودگردان در پادشاهی دانمارک محسوب میشه.
تعرفه ها حالا به سلاح انتخابی رئیس جمهور ترامپ برای رسیدن به اهداف ژئوپلیتیکش تبدیل شده و همین موضوع در ابتدای این هفته لرزه به تن بازارهای مالی انداخته.
اثرات تعرفه های ترامپ و گرینلند بر سرمایه گذاران
به طور کلی، دارایی های پرریسک تا اینجای سال در برابر اقدامات ژئوپلیتیک آمریکا مقاوم بودن. تشدید اختلافات بین رئیس جمهور و رئیس فدرال رزرو (که گفته بود رئیس جمهور استقلال فدرال رزرو رو تهدید می کنه)، هفته ی گذشته فقط باعث شد بازدهی اوراق قرضه 10 ساله ی آمریکا 4 واحد پایه بالا بره. سهام های آمریکا هفته ی گذشته به روند صعودی سال 1405 خودشون پایان دادن، اما فقط کمی پایین تر بسته شدن. این نشون میده که سرمایه گذارها ترجیح دادن مداخلات ترامپ رو نادیده بگیرن، چون داده های درآمدی و تصویر اقتصادی مطلوب، فعلا روی شکاف های ناشی از تصمیمات ناگهانی کاخ سفید رو پوشونده.
اما آیا تهدیدهای آمریکا علیه گرینلند، که می تونه عملا اتحاد امنیتی که از پایان جنگ جهانی دوم برقرار بوده رو از هم بپاشونه، برای سرمایه گذارها بیش از حد تحمل خواهد بود؟ چالش های ناشی از تعرفه های ترامپ و گرینلند ابعاد جدیدی به این موضوع می بخشد.
سه خطر برای بازارهای مالی
واکنش قیمت ها به موضع تهاجمی آمریکا در مورد گرینلند و اروپا، به این بستگی داره که معامله گرها روند بلندمدت اوضاع رو چطور ببینن. ما سه خطر رو پیش بینی می کنیم. اولی فروپاشی روابط بین دو سوی اقیانوس اطلس هست که پیامدهای اقتصادی و سیاسی زیادی داره. دوم، هرچند متحدان ناتو قبلا هم با هم اختلاف داشتن، اما این بار فرق می کنه. اگه ترامپ از ناتو خارج بشه، مهار روسیه برای اروپا خیلی سخت تر میشه؛ این موضوع بلاتکلیفی رو بیشتر می کنه و می تونه به سرمایه گذاری در کل قاره ضربه بزنه.
در نهایت، اگه رئیس جمهور از آخرین تهدید تعرفه ای خودش کوتاه نیاد، این نشون دهنده ی مرحله ی جدیدی از جنگ های تجاری آمریکاست؛ مرحله ای که در اون تعرفه ها به صورت تصادفی اعمال میشن تا رئیس جمهور بتواند با قدرت اقتصادی حرفش رو به کرسی بنشونه. این موضوع، در کنار پویایی تعرفه های ترامپ و گرینلند، می تونه یک اتفاق خطرناک برای اقتصاد جهانی باشه.
آیا اتحادیه اروپا واقعا از ابزار ACI علیه آمریکا استفاده می کنه؟
اروپا و بریتانیا با پافشاری در برابر تعرفه های جدید بر سر گرینلند، در حال بررسی ابعاد جدید جنگ تعرفه ای ترامپ و اروپا هستند و در برابر تهدیدات آمریکا ایستادگی می کنند. اتحادیه اروپا در حال آماده سازی تعرفه های 93 میلیارد دلاری روی واردات از آمریکا هست و همچنین داره محدود کردن شرکت های آمریکایی در بازار این اتحادیه رو بررسی می کنه. اونا می خوان از «ابزار ضد اجبار» (ACI) استفاده کنن که تا حالا هرگز استفاده نشده. اگه این ابزار فعال بشه، می تونه دسترسی غول های فناوری به بازارهای اروپا رو محدود کنه و پیامدهای بزرگی برای همه ی بخش های اقتصادی در هر دو طرف اقیانوس اطلس داشته باشه. در حال حاضر، توافق تجاری اتحادیه اروپا و آمریکا از هم پاشیده و این موضوع احتمالا در ابتدای هفته روی دارایی های پرریسک سنگینی می کنه.
آیا ترامپ طبق معمول کوتاه میاد؟
امیدی هست که تنش ها کمتر بشه. رئیس جمهور ترامپ روزهای چهارشنبه و پنج شنبه در مجمع جهانی اقتصاد در داووس خواهد بود و قرار هست با رهبران اروپایی صحبت کنه؛ بنابراین ممکنه تا قبل از این گفتگوها، اقدام متقابل فوری از طرف اتحادیه اروپا صورت نگیره. علاوه بر این، تعرفه های جدید ترامپ علیه اروپا و بریتانیا تا ماه آینده اجرایی نمیشه، یعنی هنوز وقت برای حل و فصل اختلافات هست. به نظر ما، اگه وضعیت بهتر بشه، هرگونه فروش گسترده در بازار می تونه کوتاه مدت باشه.
خطر اینجاست که دونالد ترامپ برای تحت فشار گذاشتن دانمارک در مورد گرینلند، تنش ها رو بیشتر کنه. از رئیس جمهوری که در دومین سال بازگشتش به کاخ سفید دنبال یک برنامه ی سیاست خارجی تهاجمیه، هیچ چیز بعید نیست. با این حال، ترامپ سابقه ی تهدید کردن و بعد کوتاه اومدن رو داره. هفته ی پیش انتظار داشتیم حملات هوایی علیه ایران رو شروع کنه، اما تا الان که خبری نشده. این نوسانات نشان دهنده ابعاد پیش بینی نشده تعرفه های ترامپ و گرینلند است.
رونق سهام های دفاعی با چراغ سبز ترامپ
یکی از بخش هایی که ممکنه این هفته عملکرد بهتری داشته باشه، بخش دفاعی اروپاست. شاخص های FTSE 100 و Eurostoxx 50 هفته ی گذشته عملکرد بهتری نسبت به رقبای آمریکایی خودشون داشتن و شرکت های BAE Systems، Babcock International، Rolls Royce و Rheinmetall تا اینجای سال جزو بهترین های اروپا و آمریکا بودن. یک راه برای سنجش سطح تهدید علیه اروپا (چه از طرف روسیه و چه تهدید ترامپ برای ناتو)، نگاه کردن به عملکرد همین سهام های دفاعیه. ارزش سهام Rheinmetall تا اینجای سال 1405 بیش از 20 درصد رشد داشته که نشون میده ریسک بالاست. اما بعد از این رالی صعودی قوی، اگه رئیس جمهور ترامپ از قضیه تعرفه های ترامپ و گرینلند کوتاه بیاد، ممکنه این سهام ها با موج فروش مواجه بشن، هرچند در حال حاضر این موضوع بعید به نظر می رسه.
ترامپ در داووس به روی صحنه میره
این هفته برای بازارها خیلی حیاتیه و همه چیز به لحن دونالد ترامپ در داووس بستگی داره. اگه فشار روی اروپا رو برای به دست گرفتن کنترل گرینلند بیشتر کنه، فکر نمی کنیم فضای آروم بازار و نوسانات پایین (که هنوز خیلی کمتر از میانگین 12 ماهه است) در طول ماه ژانویه (دی/بهمن) دوام بیاره.
چطوری در این فضای پرخطر ژئوپلیتیک فعالیت کنیم
اگه نوسانات در روزهای آینده در بازارهای مالی بالا بره، سرمایه گذارها دنبال پناهگاه های امن خواهند بود. فرانک سوئیس می تونه سود ببره، چون عضو ناتو نیست. موج فروش سهام بعد از اعلام تعرفه های متقابل رئیس جمهور ترامپ در فروردین 1404، باعث ریزش در بازار اوراق قرضه و دلار هم شد و ما این هفته بازارهای اوراق قرضه دولتی رو به دقت زیر نظر داریم. همزمان با ورود به یک دوران کاملا جدید در روابط بین الملل، اگه تنش ها بین آمریکا و اروپا ادامه پیدا کنه، پناهگاه های امن سنتی دیگه ممکنه قابل اعتماد نباشن.
نشونه های اولیه در روز دوشنبه حاکی از یک روند ملایم «فروش دارایی های آمریکا» در شروع هفته است. ارزش دلار در همه بخش ها افت کرده و فرانک سوئیس و حتی یورو به عنوان پناهگاه امن مورد استقبال قرار گرفتن. یورو ممکنه سود ببرد چون بازار حس می کنه در اتحاد و تعداد بالا، امنیت وجود داره.
ین و پوند امروز صبح با چالش روبرو هستن، با اینکه در برابر دلار رشد داشتن. پوند به دلایل واضح ضعیف شده، در حالی که ین زیر فشار افزایش بازدهی اوراق قرضه ژاپن قرار داره. بازدهی اوراق 10 ساله امروز صبح 8 واحد پایه بالا رفت و به بالاترین سطح خودش از سال 1376 رسید. در برهه ای، افزایش بازدهی اوراق قرضه ممکنه باعث ایجاد مشکل در سیستم مالی ژاپن بشه و در ماه های آینده همه ی نگاه ها به اقتصاد و بخش بانکی ژاپن خواهد بود.
رای دیوان عالی در مورد تعرفه ها در راه است
موضوعات دیگه ای که این هفته ارزش دنبال کردن دارن، شامل هرگونه خبر جدید از حکم دیوان عالی درباره قانونی بودن برخی از تعرفه های متقابل اولیه ی رئیس جمهور ترامپ هست. وزیر خزانه داری گفته فکر می کنه بعیده دیوان عالی حکم رئیس جمهور رو لغو کنه، چون این کار باعث هرج و مرج اقتصادی میشه. بنابراین تعرفه ها احتمالا موندنی هستن.
تهدید تعرفه ای آمریکا می تونه اقتصاد بریتانیا رو به رکود ببره
اگه تعرفه های آمریکا توسط دیوان عالی تایید بشن، بریتانیا کانون توجه قرار می گیره، چون تعرفه ی 10 درصدی اضافی می تونه صنعت خودروسازی این کشور رو نابود کنه. شرکت جگوار لندرور تازه بعد از حمله ی سایبری سال گذشته داره به تولید کامل برمی گرده، پس این ضربه در زمان بدی وارد میشه.
این موضوع تهدیدی برای رشد اقتصادی بریتانیا هم هست. بخش تولید و ساخت وساز کمک زیادی به رشد غافلگیرکننده ی 0.3 درصدی تولید ناخالص داخلی (GDP) در آبان ماه کرد. خودرو بزرگترین کالای صادراتی بریتانیا به آمریکاست، پس اگه ترامپ از تهدید تعرفه ای خودش کوتاه نیاد، اقتصاد بریتانیا ممکنه دوباره به سمت رکود کشیده بشه. پوند هفته ی گذشته دومین ارز ضعیف در بین ارزهای G10 بود و اگه ترامپ در داووس روی مواضعش پافشاری کنه، ممکمه بیشتر از این ها سقوط کنه.
تهدید هوش مصنوعی برای سهام های تکنولوژی
یک موضوع دیگه که باید بهش توجه کرد، وضعیت سهام های تکنولوژی آمریکاست. شکافی بین سازندگان تراشه مثل انویدیا (Nvidia) و سازندگان نرم افزار مثل ادوبی (Adobe)، اینتویت (Intuit Inc) و سیلزفورس (Salesforce) ایجاد شده. ابزار هوش مصنوعی جدید شرکت Anthropic ممکنه نیاز به نرم افزار رو از بین ببره، چون خودش پرزنتیشن، جداول اکسل و گزارش های تجاری دیگه رو بدون نیاز به اشتراک های گرون قیمت تولید می کنه.
هوش مصنوعی یک تهدید وجودی برای ارائه دهندگان نرم افزاره و به همین دلیله که قیمت سهام سیلزفورس تا اینجای سال 14 درصد افت کرده. در مقابل، شاخص نیمه رسانای فیلادلفیا تا به اینجا 11 درصد رشد داشته. ابزار Anthropic هنوز امتحانش رو پس نداده، پس ممکنه بخش نرم افزار خیلی سریع و بیش از حد با افت مواجه شده باشه، اما در حال حاضر بازار علاقه ای به نادیده گرفتن چالش هوش مصنوعی در این بخش نداره. اگه ریسک پذیری کلی بازار کم بشه، ممکنه شاهد افت گسترده تری در کل بخش تکنولوژی باشیم.
رویدادهای مهم؛ داده های بریتانیا و شروع فصل گزارش های سوددهی تکنولوژی
در مورد اتفاقات این هفته، چند مورد هست که باید حواسمون بهشون باشه. بریتانیا داده های بازار کار و گزارش شاخص قیمت مصرف کننده (CPI) مربوط به آذر/دی رو منتشر می کنه. انتظار میره تورم در ماه گذشته از 3.2 درصد به 3.3 درصد برسه. بانک مرکزی انگلستان (BOE) انتظار یک افزایش کوچیک رو در اواخر سال گذشته داشت و پیش بینی میشه که این وضعیت موقتی باشه. بنابراین اگه CPI مطابق با انتظارات باشه، ممکنه واکنش زیادی در بازار نبینیم. به نظر ما تعرفه های جدید آمریکا بزرگترین تهدید برای پوند در این هفته است.
داده های شاخص مدیران خرید (PMI) برای ماه ژانویه (دی/بهمن) هم اواخر هفته منتشر میشه و ممکنه شاهد بهبود نظرسنجی های مربوط به فضای اقتصادی اروپا و بریتانیا باشیم. متاسفانه انتظار میره وضعیت بیکاری در بریتانیا همچنان ناامیدکننده باقی بمونه. نرخ بیکاری برای سه ماه منتهی به آبان/آذر احتمالا از 5.1 درصد به 5 درصد کاهش پیدا می کنه که هنوز نسبت به سال های اخیر بالاست.
انتظار میره رشد درآمدها با پیشتازی بخش خصوصی کمتر بشه و تعداد حقوق بگیران هم برای چهارمین ماه متوالی در آذر/دی کاهش پیدا کنه. کاهش شدیدتر در آمار بیکاران یا افزایش غافلگیرکننده ی نرخ بیکاری می تونه باعث بشه بازار با عجله کاهش نرخ بهره توسط بانک مرکزی انگلستان رو پیش بینی کنه. در حال حاضر بازار 1.8 واحد کاهش نرخ بهره رو پیش بینی کرده، اما داده های ضعیف بازار کار می تونه این رقم رو به 2 یا حتی بیشتر برسونه که ممکنه فشار بیشتری به پوند وارد کنه.
نتفلیکس هم قراره این هفته فصل گزارش های سوددهی بخش تکنولوژی آمریکا رو شروع کنه. این شرکت گزارش خودش رو سه شنبه شب اعلام می کنه و تحلیلگران منتظر یک گزارش قوی برای سه ماهه چهارم سال 1404 هستن. ارزش سهام این شرکت تا اینجای سال 6 درصد افت کرده و روند بعدی اون به این بستگی داره که آیا شرکت خبر جدیدی در مورد برنامه ی خرید «وارنر برادرز» (Warner Bros) میده یا نه. این موضوع تمرکز اصلی در جلسه ی گزارش سوددهی خواهد بود و سرمایه گذارها به دقت دنبال این هستن که ببینن آیا نتفلیکس حاضره پیشنهاد قیمت خودش رو بالا ببره و آیا به ریسک های نظارتی این معامله اشاره ای می کنه یا نه.
در مجموع، صحبت های دونالد ترامپ در داووس و ابهامات حول محور تعرفه های ترامپ و گرینلند می تونه حال و هوای کلی بازار و عملکرد اون رو در اواخر این هفته تعیین کنه. پویایی این تحولات نشان می دهد که فضای سرمایه گذاری در حال ورود به فاز جدیدی از نااطمینانی های سیاسی است که نیازمند تحلیل مستمر رویدادهاست.
