تشدید تنش های ژئوپلیتیک در خاورمیانه و تداوم تنش ایران و نفت باعث نوسانات گسترده در بازارهای جهانی از جمله افزایش قیمت انرژی، صعود طلا و تغییر انتظارات نرخ بهره شده است.
ماه مارس قطعا پر سر و صدا شروع شده. به دنبال تشدید تنش های آخر هفته در خاورمیانه – که شامل حملات آمریکا و اسرائیل به ایران بود – و در پی آن، موضوع تنش ایران و نفت احتمالا نوسانات بازار در سطح بالایی باقی می مونه.
نمای بازار؛ افزایش قیمت نفت و تاثیر تنش ایران و نفت
در کنار جهش عظیم 40 درصدی قیمت گاز اروپا در روز گذشته، قیمت نفت هم در زمان بازگشایی بازار با یک شکاف قیمتی (گپ) مثبت باز شد. این اتفاقات با بسته شدن عملی تنگه هرمز توسط تهران و افزایش تنش ایران و نفت، قیمت ها رو دو رقمی بالا برد. با توجه به افزایش قیمت نفت و جهش WTI، هر دو شاخص نفت WTI و برنت در پایان معاملات دیروز به ترتیب 5.6٪ و 6.7٪ رشد داشتن، هرچند که خریداران امروز صبح هم دست بالا رو داشتن.
بدیهیه که بسته موندن طولانی مدت تنگه هرمز خبر بدی برای قیمت نفت خواهد بود؛ این وضعیت می تواند تنش ایران و نفت را تشدید کند و پیش بینی هایی بالاتر از 100 دلار در هر بشکه رو محتمل سازد. اما مهمه که بدونیم وضعیت فعلی هنوز ناپایدار و متغیره و سناریوهای زیادی روی میزه.
در حالی که طلای نقدی (اسپات) و نقره هر دو در ابتدا با افزایش تقاضا روبرو شدن – و طلا به سقف تاریخی 5,598 دلار نزدیک تر شد – قیمت طلا در پایان روز دوشنبه تا حد زیادی بدون تغییر موند و نقره هم در کمال تعجب 4.7٪ کاهش پیدا کرد.
در بازار اوراق قرضه، علی رغم یک افت کوتاه در ابتدای معاملات، بازدهی اوراق خزانه آمریکا در تمام سررسیدها بالا رفت. این شرایط، تحت تاثیر افزایش قیمت نفت و گاز ناشی از تنش ایران و نفت، سرمایه گذارها دارن انتظارات خودشون رو برای کاهش نرخ بهره توسط فدرال رزرو تعدیل می کنن. بازارهای پولی الان فقط 46 واحد پایه کاهش نرخ رو برای پایان سال پیش بینی می کنن، که نسبت به 53 واحد پایه در هفته گذشته کمتر شده.
در بازار ارز، شاخص دلار آمریکا (USD Index) با حمایت تقاضا برای دارایی های امن، رشد خوب 0.9 درصدی رو در روز ثبت کرد، اما بعد از انتشار گزارش رسانه ها درباره حمله به تاسیسات نفتی در خلیج فارس، جای پای خودش رو کاملا محکم کرد. یورو و ین ژاپن هم در برابر دلار ضربه های شدیدی خوردن و حدود 1.0٪ افت کردن. در حال حاضر همه چیز حول محور تنش ایران و نفت می چرخه – اروپا و ژاپن به شدت در معرض کمبود انرژی و افزایش قیمت ها هستن، به همین خاطر بعد از اخبار حملات به تاسیسات نفتی، کاهش ارزش اون ها شتاب گرفت.
اما در بازار سهام، شاخص های اصلی آمریکا انعطاف پذیری عجیبی از خودشون نشون دادن و تقریبا بدون تغییر بسته شدن. شکاف های منفی که در ابتدای بازار به خاطر حملات آخر هفته آمریکا و اسرائیل به ایران و اقدامات تلافی جویانه بعدی در خاورمیانه، که نشان از تشدید تنش ایران و نفت داشت، ایجاد شده بود، با خرید معامله گران جبران شد. بورس های اروپایی وضعیت ضعیف تری داشتن؛ شاخص Stoxx Europe 600 حدود 1.6٪ و شاخص CAC 40 فرانسه 2.2٪ سقوط کردن. در معاملات شبانه، تصویر مشابهی رو در بازارهای سهام آسیا دیدیم: شاخص Nikkei 225 ژاپن 3.0٪ افت کرد، در حالی که KOSPI کره جنوبی بیش از 7.0٪ از ارزش خودش رو از دست داد!
افزایش قیمت های بخش تولید آمریکا به بالاترین سطح از اواسط سال 1401
در بخش اقتصاد کلان، شاخص مدیران خرید بخش تولید (ISM) آمریکا برای ماه فوریه (بهمن-اسفند) دیروز منتشر شد و عدد 52.4 رو ثبت کرد که بالاتر از پیش بینی میانگین 51.8 بود، هرچند از عدد 52.6 در ماه ژانویه (دی-بهمن) کمتر بود. زیرشاخص قیمت های پرداختی نکته جالبی داشت و با 1ف1.5 واحد افزایش از 59.0 به 70.5 رسید که بالاترین سطح از اواسط سال 1401 محسوب می شه. طبق این گزارش، این جهش عمدتا به دلیل افزایش قیمت فولاد و آلومینیوم و همچنین تعرفه ها روی بسیاری از کالاهای وارداتی بوده. تورم ناشی از تعرفه، شرایط سختی رو برای فدرال رزرو ایجاد می کنه، چون عملا افزایش قیمت ها رو از خارج از کشور تحمیل می کنه.
تقویم امروز
در حالی که وضعیت ژئوپلیتیک، از جمله تنش ایران و نفت، همچنان موضوع اصلی بازارهاست، گزارش تورم (CPI) منطقه یورو برای ماه فوریه (بهمن-اسفند) ساعت 10:00 صبح به وقت گرینویچ منتشر می شه و بعد از اون بیانیه بهاری بریتانیا در ساعت 12:30 ظهر ارائه خواهد شد. علاوه بر این، سه نفر از مقامات فدرال رزرو از جمله ویلیامز، اشمید و کاشکاری سخنرانی خواهند داشت.
انتظار می ره تورم سالانه منطقه یورو با رقم ژانویه (دی-بهمن) یعنی 1.7٪ مطابقت داشته باشه و زیر هدف 2.0 درصدی بانک مرکزی اروپا (ECB) باقی بمونه که کندترین سرعت از اواخر سال 1403 رو نشون می ده. با این حال، پیش بینی می شه تورم اصلی (Core) سالانه از 2.2٪ به 2.3٪ افزایش پیدا کنه. در کل، انتظار ندارم این گزارش تغییر خاصی در روند بازار ایجاد کنه، چون بانک مرکزی اروپا مصممه که نرخ ها رو در سال جاری ثابت نگه داره.
پیش بینی نمی شه که ریچل ریوز، وزیر دارایی بریتانیا، امروز سورپرایز خاصی داشته باشه و به نظر می رسه با نبود تغییرات مالی بزرگ، رویداد آرومی رو پیش رو داشته باشیم. اما چیزی که سرمایه گذارها دنبالش هستن، به روزرسانی پیش بینی های OBR هست – اگه این گزارش تصویر ضعیفی از رشد اقتصادی نشون بده، ممکنه شاهد فشار روی پوند باشیم.
در مورد سخنرانی های پیش روی مقامات فدرال رزرو، بازارها احتمالا به دنبال نشانه های بیشتری از رویکرد انقباضی (Hawkish) هستن، به خصوص در شرایطی که قیمت نفت و گاز رو به افزایشه و نگرانی ها از بابت تنش ایران و نفت ادامه داره.
تحولات اخیر به وضوح نشان می دهد که بازارهای جهانی در یک دوره حساس از بازتعریف ریسک های ژئوپلیتیک و اقتصادی قرار دارند. تعادل میان عرضه انرژی و سیاست های انقباضی بانک های مرکزی، نقشی تعیین کننده در جهت گیری آتی قیمت دارایی ها خواهد و هوشیاری معامله گران در برابر اخبار لحظه ای امری حیاتی است.
Geopolitical tensions shake markets as ‘higher-for-longer’ fears resurface